Skip to content

Contractvrij werken geeft praktijkhouders ondernemerschap terug

Contractvrij werken met je zorgpraktijk

Ik stuitte op een toenemende trend onder zorgpraktijken: contractvrij werken. Het houdt in dat je geen contractafspraken maakt met zorgverzekeraars over vergoeding van de zorg voor je patiënt. 

Steeds meer zorgondernemers en praktijkhouders kiezen voor werken zonder zo’n contract. Waarom?

Ondernemerschap op andermans voorwaarden

Je bent ooit een eigen zorgpraktijk begonnen met maar één doel: mensen helpen weer mee te doen in het ritme van de maatschappij. Je bent inmiddels vooral druk met wat je liever niet wil: administratieve lasten en een gedicteerde werkwijze door zorgverzekeraars. 

Als verzekeraars de zorgkosten betalen, is het logisch dat zij daar voorwaarden aan verbinden. Het zijn alleen diezelfde voorwaarden die de trend naar contractvrije zorgpraktijken veroorzaken, want, zo zeggen de praktijkhouders:

  • De voorwaarden zijn opgesteld door de verzekeraars, niet door ons als verleners van de zorg. Als kleine praktijkhouder kun je niet onderhandelen over de inhoud. Het contract is dus eenzijdig opgesteld en dat stuit praktijkhouders tegen de borst.
  • De voorwaarden schrijven ook voor wat de hoogte is van de vergoeding. Dat tarief heeft direct effect op de tijd die je aan een patiënt kunt besteden om rendabel te zijn. Alle tijd die extra nodig is voor een patiënt, moet je uit je eigen zak betalen. Veel zorgverleners doen dat ten gunste van de patiënt, maar ten koste van zichzelf.
  • De voorwaarden moeten elk jaar opnieuw worden bepaald en afgesproken. Het einde van het jaar, plus vaak een stukje begin van het nieuwe jaar, is voor praktijkhouders een stressvolle periode waarin ze de contracten weer rond moeten krijgen met zoveel mogelijk zorgverzekeraars. Daarbij komt ook nog de vertaling van wijzigingen naar de werkvloer: wat mag, wat mag niet meer of wat moet komend jaar anders.

Kortom: je bent wel de ondernemende zorgprofessional, maar je werkt niet op je eigen voorwaarden. of minder dan je zou willen.

De overheid noemt het marktwerking, maar wie er geen profijt van heeft, is de markt van zorgpraktijken zelf. Het enige wat praktijkhouders kunnen doen om te laten blijken dat dit geen houdbare situatie is, is kiezen voor contractvrij werken.

Contractvrij en blij dan maar?

Nu schrijf ik dit artikel niet als pleidooi om alle zorgpraktijken contractvrij te laten werken. Die keuze moet je als praktijkhouder vooral zelf maken. Ik begrijp heel goed dat het meerendeel van de praktijken helemaal niet wil werken zonder verzekeraarcontract. Want zo’n keuze is geen garantie voor zonneschijn, er kleven best wat nadelen aan. 

1. Contractvrij werken, niet doen joh!

Zonder contract met een zorgverzekeraar kun je er met redelijk grote zekerheid vanuit gaan dat je wat van je patiënten verliest. Want als jij contractvrij werkt, moeten patiënten jouw zorgfactuur voortaan zelf declareren bij de zorgverzekeraar. En die wordt niet in alle gevallen 100% vergoedt. 

Met die vertrekkende patiënten loop je inkomsten mis. Mogelijk kun je je medewerkers onvoldoende aan het werk houden, moet je zelfs mensen ontslaan of aflopende arbeidscontracten niet meer verlengen. Beetje overdreven misschien, maar het zijn allemaal redenen om toch te kiezen voor behoud van de stabiliteit en zekerheid van contractafspraken.

Dus waarom toch maar niet contractvrij?

  • patiëntverlies, met name als zij een naturapolis (100% vergoeding) hebben
  • Minder patiënten = mogelijk minder inkomsten
  • Je gevoel van stabiliteit en zekerheid verandert

2. Contractvrij werken, moet je doen joh!

Als je de keuze voor contractvrij werken zorgvuldig maakt en de transitie goed aanpakt, kan het ook de positieve kant op ontwikkelen. 

Dan heb je zelf weer de controle over je zorgpraktijk. Heb je weer speelruimte om te ondernemen op jouw manier. Kun je je expertise uitbouwen. De juiste patiënten aantrekken die mee-investeren in hun eigen gezondheid. En kan je zorgpraktijk groeien; in omvang of in diepere expertise. 

Als je met je eigen tarieven die groei kunt maken, ben je beter af dan toen je nog contractgebonden werkte.

Natuurlijk spelen de eerdergenoemde nadelen ook mee, maar als je patiënten verliest, heb je ook minder lange wachtlijsten en ontvang je alleen de patiënten die het beste bij jouw zorgpraktijk passen.

Dus waarom wel contractvrij?

  • De juiste patiënten aantrekken, waardoor jij tot je recht komt
  • Meer ruimte voor ondernemerschap en investeren in groei en expertise
  • Waarschijnlijk kortere wachtlijsten (die wel weer oplopen als je echt goed bent 😉)

Contractvrij werken, is het nou welles of nietes?

In de keuze voor wel of niet onder contract werken zit geen goed of fout. Het zijn twee mogelijkheden die elk prima kunnen werken voor jouw praktijk en jouw manier van ondernemen. 

Sterker nog: combineren is ook een optie. Hybride, zeg maar. Dan werk je deels onder contract en deels contractvrij. Gaandeweg leer je wat voor jouw praktijk het beste werkt. 

Deels contractvrij werken kun je bijvoorbeeld doen met een specialisme. Voor die behandelingen werk je dan contractvrij, om te ontdekken of het je brengt wat je verlangt. Alle andere behandelingen blijf je aanbieden met een contract. Dat kan prima en jarenlang naast elkaar bestaan.

Zo’n hybride-model brengt je:

  • Behoud van patiënten en inkomsten
  • Extra inkomsten uit contractvrij specialisme
  • Meer tijd voor patiënt, traject en ondernemerschap

Kraak de codes: die van geld en waarde

Overweeg je contractvrij te werken? Wacht even. Voordat je besluit geen zorgcontracten meer  af te sluiten en te werken op je eigen voorwaarden, met je eigen prijzen en serviceniveau, heb je nog twee codes te kraken. De code die gaat over geldstromen en de code die gaat over jouw waarde voor mensen.

Geld: Wie bepaalt wat er wordt betaald?
Je kunt niet meer op de achtergrond voor je patiënt alle facturen rechtstreeks naar de zorgverzekeraar sturen. Dan moet de patiënt zelf doen. Dat vraagt dus ook iets van je patiënt én je moet dus zelf achter de betaling van je facturen aan. Dat kun je helemaal zelf doen als je dat écht leuk vindt. Maar er zijn ook partijen die dat voor je uit handen nemen. Scheelt een heleboel gedoe. In elk geval ligt er voor jou een belangrijke  rol in je communicatie, om patiënten en patiënten goed te informeren.

Bij contractvrij werken denken veel praktijkhouders meteen aan hun patiënten. Kunnen die de behandelingen wel betalen? Krijgen ze alles wel vergoed door hun verzekeraar? Heel nobel en het past bij het zorgzame karakter van zorgverleners. Maar de espressobar op de hoek bepaalt ook gewoon een prijs en bijbehorend serviceniveau. Waarom zou jij dat niet mogen? Dat heeft alles te maken met dat je gewend bent de tarieven en voorwaarden te laten dicteren door de zorgverzekeraars.

Zorgverzekeraars bieden mensen de keuze uit een goedkopere naturaverzekering en een iets duurdere restitutieverzekering. Bij de naturaverzekering kan je alleen terecht bij gecontracteerde zorgpraktijken, bepaald door de verzekeraar. Als afnemer van zorg heb je geen vrije keuze, maar krijg je wel 100% vergoed. Steeds meer mensen kiezen echter voor een restitutiepolis waarbij je vrije zorgkeuze hebt. Die kost soms ietsje meer, maar je hoeft bij een klacht aan je lijf niet eerst de polis na te pluizen naar welke zorgaanbieder je moet. Je mag gewoon naar die fijne praktijk in de binnenstad als jij dat wilt. Je zorgkosten worden vergoed, maar mogelijk niet volledig.

Vooraf duidelijkheid scheppen over hoe je werkt, legt de keuze bij de patiënt. Als jouw patiënt daardoor liever naar een praktijk met zorgcontract gaat, is dat ook prima. Minder patiënten heeft ook voordelen: je wachtlijst is korter, je kunt met minder behandelingen meer tijd besteden en met iets hogere tarieven relaxter werken dan je deed als gecontracteerde praktijk.

Waarde: Wat maakt jouw praktijk de moeite waard?

Helaas voor jou, ik ben geen zorgpraktijk-consultant die je begeleidt in het proces naar contractvrij werken.

Wél kan ik je helpen om je zorgpraktijk een beetje commerciëler te maken, je bedrijf te zien als merk waar mensen voor kiezen. Een plek waar mensen komen met hun zorgvraag, geholpen worden, beter weggaan dan toen ze kwamen en die ervaring maar wat graag doorvertellen.

Je praktijk moet het waard zijn voor patiënten. Waarom zouden ze bij jou iets meer betalen als hun zorgvraag gelijk blijft? Wat lever je meer en wat maakt jouw belofte anders of beter? Wat is jouw specialiteit? 

  • Als je een hartoperatie nodig hebt ga je niet naar een allround dokter. Dan wil je de beste hartchirurg van het land.
  • Een hardloper met een voetblessure gaat liever direct naar de sportpodotherapeut die er dagelijks mee te maken heeft, in plaats van naar de allroundpraktijk die veel ouderen behandelt.
  • Een kind dat stottert, neem je liever mee naar de stottertherapeut, dan naar de allround logopedist. 

We kiezen liever de expert, dan de allrounder.

Maak van je praktijk een expertpraktijk, maak het de moeite waard. 

Ondernemerschap op je eigen voorwaarden

Met contractvrij werken heb je zelf weer de controle over je zorgpraktijk. Dat komt met onzekerheid, maar ook met de drive om er echt iets van te maken. Voor je patiënten, je medewerkers en voor jezelf. Net zoals je destijds aan je praktijk begon, met de wil om mensen te helpen weer mee te doen in het ritme van de maatschappij.

Aan welke kant sta jij? Ben je van de stabiliteit, ga je voor een beetje risico met gedeeltelijk contractvrij werken of wil je 100% je ondernemerschap terug?

Deel dit artikel met anderen

Branding voor je zorgpraktijk

Ontvang nieuwe artikelen linea recta in je mailbox

Ontdek meer over branding van je zorg- of coachingpraktijk